Sollicitatiegesprek met een kandidaat met autisme: zo krijg je een beter beeld
Voor mensen met autisme kan een sollicitatiegesprek extra uitdagingen geven. Spanning, onverwachte situaties of brede vragen kunnen het moeilijker maken om op zo’n moment goed te laten zien wat iemand weet, kan en heeft ervaren.
Met een paar praktische aanpassingen kun je als werkgever helpen om het gesprek prettiger én informatiever te maken.
Maak het gesprek voorspelbaar
Hoe minder een kandidaat tijdens het gesprek nog hoeft uit te zoeken, hoe meer aandacht er overblijft voor het gesprek zelf.
Laat daarom vooraf bijvoorbeeld weten wie bij het gesprek aanwezig zijn, hoelang het ongeveer duurt en welke onderwerpen aan bod komen. Ook praktische informatie over de locatie of het aanmelden kan helpen.
Begin het gesprek vervolgens met een korte uitleg over wat jullie gaan bespreken en in welke volgorde. En wees aan het einde duidelijk over de vervolgstappen. Zo weet de kandidaat beter waar die aan toe is.
Stel korte en concrete vragen
“Vertel eens iets over jezelf.”
Voor de één is dat een prettige openingsvraag. Voor een ander is het vooral onduidelijk: wat wil je precies weten?
Bij een kandidaat met autisme kan het helpen om brede vragen op te delen. Vraag bijvoorbeeld afzonderlijk naar opleiding, werkervaring of interesses. Stel bij voorkeur één vraag tegelijk en maak duidelijk welke informatie je zoekt.
Ook abstracte vragen kunnen lastig zijn. Hoe concreter de vraag en de context, hoe groter de kans dat het antwoord je daadwerkelijk vertelt wat je wilt weten.

Geef ruimte om een vraag te verwerken
Een stilte na een vraag betekent niet automatisch dat iemand het antwoord niet weet.
Sommige mensen met autisme hebben wat meer tijd nodig om een vraag te verwerken en een antwoord te formuleren. Snel opnieuw vragen of de vraag meteen anders formuleren kan dan juist extra informatie geven die opnieuw verwerkt moet worden.
Even wachten kan dus waardevolle informatie opleveren.
Denk ook aan de omgeving
Niet alleen de vragen zelf spelen een rol. Ook de omgeving waarin het gesprek plaatsvindt kan energie vragen.
Denk aan een drukke ontvangstruimte, veel geluid, fel licht of andere afleiding. Een volledig prikkelarme omgeving is natuurlijk niet altijd mogelijk. Wel helpt het om je ervan bewust te zijn dat prikkels invloed kunnen hebben op hoe iemand tijdens het gesprek overkomt.
Kijk naar de inhoud, niet alleen naar de klik
Bij sollicitatiegesprekken speelt een eerste indruk vaak onbewust mee. Hoe makkelijk verloopt het gesprek? Is er direct een klik? Maakt iemand oogcontact? Praat iemand gemakkelijk mee over koetjes en kalfjes?
Maar dat zegt niet automatisch iets over vakinhoudelijke kwaliteiten of motivatie.
Weinig oogcontact, weinig reactie op smalltalk of juist meer tijd nodig hebben voor een antwoord kan samenhangen met spanning of een andere manier van informatie verwerken. Probeer daarom steeds terug te gaan naar de vraag die er echt toe doet: wat laat deze kandidaat zien over de kennis, ervaring en vaardigheden die voor de functie belangrijk zijn?
Kleine aanpassingen, hetzelfde doel
Een autismevriendelijk sollicitatiegesprek betekent niet dat je minder kritisch hoeft te kijken naar een kandidaat. Het doel blijft hetzelfde: een zo goed mogelijk beeld krijgen van de kandidaat.
Soms helpen kleine aanpassingen om dat beeld juist completer te maken.
Wil je meer voorbeelden van concrete vragen en praktische do’s & don’ts?
AutiTalent heeft de belangrijkste aandachtspunten gebundeld in de pdf ‘Tips voor het sollicitatiegesprek’. Wil je die ontvangen? Laat het ons gerust weten via info@autitalent.nl, dan sturen we hem naar je toe.
Ook interessant
Het aannemen van een medewerker met autisme is nog spannend voor sommige organisaties. Twijfels over begeleiding, aanpassing en onbekendheid met autisme en de talenten zorgen voor koudwatervrees. Maar wat als wij zeggen dat in bijna alle gevallen onze medewerkers al snel niet meer weg te denken zijn bij onze opdrachtgevers?
In deze on demand webinar luister je naar de ervaringen van Alliander met autisme op de werkvloer, en krijg je tips!
Ben jij overtuigd van de positieve impact van neurodiversiteit, maar krijg je de organisatie (nog) niet mee? Wij helpen je bij het creëren van draagvlak voor neurodiversiteit en inclusie en delen deze 6 tips.
